Związek Podhalan w Polsce

im. Świętego Jana Pawła II

Stowarzyszenie skupiające 12 grup etnograficznych Górali Polskich w Polsce i za granicą.

+ 4000 Członkówi ciągle przybywa

95 Oddziałóww całej Polsce

LVI Zjazd Podhalan – nowy rozdział w historii Związku Podhalan

W dniach 14–15 listopada 2026 roku w Ludźmierzu i Wadowicach odbył się LVI Zjazd Podhalan. Dwudniowe obrady zgromadziły delegatów reprezentujących oddziały ZP, przedstawicieli władz państwowych i samorządowych, duchowieństwa oraz środowisk góralskich. Ich najważniejszym punktem był wybór nowych władz Związku i powierzenie funkcji prezesa Wojciechowi Groniowi z Nowego Targu. Zjazd stał się również okazją do podsumowania sześcioletniej kadencji ustępującego prezesa Juliana Kowalczyka, uhonorowania osób zasłużonych dla organizacji i kultury góralskiej oraz rozmowy o przyszłości góralskiej wspólnoty.

Patronem Głównym wydarzenia było Województwo Małopolskie, natomiast patronat honorowy nad LVI Zjazdem Podhalan objął Łukasz Smółka – Marszałek Województwa Małopolskiego.

Pierwszy dzień LVI Zjazdu Podhalan, 14 listopada, odbył się w Domu Podhalańskim w Ludźmierzu. Obrady rozpoczęły się od części organizacyjnej, wyboru przewodniczącego i Prezydium Zjazdu. Przewodniczący Zjazdu został Piotr Gąsienica, zastępcą Kazimierz Bielak, a sekretarzem Barbara Kwak. Protokolantem została Agnieszka Ciesielka. Następnie przedstawiono sprawozdania ustępujących władz, podsumowujące działalność Związku w minionej kadencji. Był to czas oceny podejmowanych inicjatyw, przedstawienia dorobku organizacji oraz rozmowy o zadaniach, które stoją przed nią w kolejnych latach. Delegaci udzielili absolutorium ustępującym władzom.

Najwięcej uwagi poświęcono wyborom prezesa Zarządu Głównego Związku Podhalan w Polsce im. Świętego Jana Pawła II. O tę funkcję ubiegali się Wojciech Groń z Nowego Targu oraz Robert Chowaniec z Poronina.

W głosowaniu uczestniczyły 253 osoby. Oddano 249 głosów ważnych i cztery nieważne. Wojciech Groń uzyskał 131 głosów, natomiast Robert Chowaniec otrzymał 118 głosów. Ostatecznie różnica trzynastu głosów przesądziła o wyborze nowego prezesa.

Nowo wybrany prezes jest związany ze Związkiem Podhalan od 2008 roku. Swoją działalność rozpoczął od zaangażowania w pomoc Góralskiemu Zespołowi Dziecięcemu „Mali Śwarni”. Przez lata uczestniczył w pracach Zarządu Oddziału Związku Podhalan w Nowym Targu, pełniąc w nim różne funkcje, w tym funkcję prezesa przez cztery kadencje, z zachowaniem statutowej przerwy.

Wojciech Groń podkreślił, że Związek Podhalan postrzega przede wszystkim jako wspólnotę ludzi połączonych przywiązaniem do tradycji, kultury góralskiej, wiary i patriotyzmu. Zwrócił uwagę na potrzebę wzajemnego szacunku, dialogu oraz odpowiedzialności za dobro całej organizacji.

Nowemu prezesowi towarzyszyć będzie wybrane podczas Zjazdu Prezydium Zarządu Głównego, w którego skład weszli: Katarzyna Fiedler, Anna Jakubiec, Jakub Oskwarek, Janina Napora, Marta Ścisłowicz, Jan Haberny oraz Julian Kowalczyk.

Pierwszy dzień Zjazdu był również okazją do uhonorowania osób szczególnie zasłużonych dla regionu i jego dziedzictwa kulturowego. Jednym z ważnych momentów było wręczenie Stanisławowi Gąsienicy-Wawrytko Krzyża Małopolski, wręczenia dokonał Witold Kozłowski – Wicemarszałek Województwa Małopolskiego.

Drugi dzień Zjazdu, 15 listopada, przeniósł uczestników do Wadowic. Wybór tego miasta miał szczególny wymiar symboliczny. To miejsce związane z patronem Związku Podhalan – świętym Janem Pawłem II – oraz historią początków zorganizowanego ruchu podhalańskiego.

Niedzielne uroczystości rozpoczęły się od apelu delegacji Zarządu Głównego przy grobie Jakuba Zachemskiego na cmentarzu parafialnym w Wadowicach. Był to moment pamięci i hołdu dla pierwszego prezesa Związku Podhalan, którego działalność zapisała się w historii organizacji i całego ruchu regionalnego.

Następnie uczestnicy spotkali się w Muzeum Dom Rodzinny Ojca Świętego Jana Pawła II, gdzie oficjalnie przedstawiono nowo wybrane władze Związku. Wojciech Groń wygłosił pierwsze wystąpienie jako prezes, przedstawiając swoją wizję dalszej działalności organizacji i najważniejsze zadania stojące przed nowym Zarządem.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele parlamentu, władz wojewódzkich i samorządowych, a także reprezentanci środowisk góralskich. Obecni byli m.in. senator Jan Hamerski, marszałek Łukasz Smółka, wicemarszałek Witold Kozłowski, członkini Zarządu Województwa Małopolskiego Iwona Gibas, radny województwa Jan Piczura, starosta nowotarski Tomasz Hamerski oraz starosta tatrzański Andrzej Skupień. W uroczystościach uczestniczyli również przedstawiciele Związku Podhalan w Północnej Ameryce z prezesem Janem Królem oraz delegacja Związku Podhalan w Austrii.

Jednym z najważniejszych punktów drugiego dnia Zjazdu było uhonorowanie osób, których działalność, wieloletnia praca i zaangażowanie przyczyniły się do rozwoju Związku Podhalan oraz zachowania i popularyzowania kultury góralskiej.

Kapituła Odznaczeń przyznała tytuły Członka Honorowego Związku Podhalan, Zasłużonego dla Związku Podhalan oraz Zasłużonego dla Kultury Góralskiej. Nadano również tytuł Honorowego Prezesa Związku Podhalan.

Członek Honorowy Związku Podhalan

Tytuł otrzymali: Jan Hamerski, Stanisław Czepiel, Janina Tętnowska, Aniela Stopka, Jadwiga Plucińska-Piksa, Łukasz i Paweł Golcowie, Tadeusz Fiedor, Maria Mroszczak, Joanna Wnuk-Nazarowa, ks. kan. Jan Gacek E.C. – Kapelan Zarządu Głównego Związku Podhalan, ks. kan. Władysław Kos, Janina i Andrzej Naporowie, Józef Szwab oraz Józef Pawlikowski-Bulcyk.

Zasłużony dla Związku Podhalan

Tytułem wyróżniono: Anna Jakubiec-Kubosek, Andrzej Malczewski, ks. Adam Ciapka – Kapelan Zarządu Głównego Związku Podhalan, ks. Stanisław Kowalik – Kapelan Zarządu Głównego Związku Podhalan, Barbara Zalińska-Sikoń, Józef Zbozień, Adam Żółtek, Agnieszka Mierzwińska-Hajnos, Jadwiga Hutyra, Mieczysław Rokicki, Andrzej Pierwoła, Maciej Majerczak, Teresa Zarycka, Jan Piczura, Antonina Szczechowicz, Zofia Łaś, Agnieszka Gąsienica-Giewont, Jan Haberny, Tadeusz Plich, Maria Banachowicz, Dawid Kadłub, Piotr Firek, Krystyna Mitoraj-Domagała, Bogdan Kocańda OFMC, Teresa Wójciak, Stanisław Styrczula, Wiesława Motor-Grelok, Jakub Oskwarek, Stanisława Stachoń-Koszarek, Anna Rusin, Joanna Dorula, Stanisław Kubica, Bożena Groń, Krystyna Zachwieja, Barbara Binkuś, Barbara Powalacz, Wojciech Łacek, Ewa i Antoni Motor, Łukasz Zięba, Marta Nędza-Kubiniec, Józefa Truta, Krystyna Wolska-Ciesielska, Jacek Baca, Marian Jarosz, Irena Królczyk, Wiktor Zachwieja, Anna Malacina-Karpiel, Stanisław Ligas, Maria Ziemianek, Kazimierz Marduła, Bronisława Skorusa, Tadeusz Motyka, Maria Kasowska, Moniak Bryja, Maria Mulica, Danuta Łaś, Teresa Rafińska oraz Paweł Gał.

Zasłużony dla Kultury Góralskiej

Tytułem wyróżniono: Zofia Truty, Krzysztof Mędrala, Piotr Duraj, Zespół Regionalny „Białodunajcanie”, Bartłomiej Koszarek, Jerzy Kapłon, Jan Maj, Karolina Fic, Teresa Pilch-Wójciak, Ewelina Majerczyk, Marek Liszka, ks. Marian Mucha SAC, Katarzyna i Piotr Kwak, Marian Zemczak, Anna Kowalczyk, Ryszard Kowalczyk, Jan Mrowca, Jan Biel, Józef Krzak, Edyta Kowalczyk, Władysława Lizak, Helena Buńda, ks. Ireneusz Tatura, Jan Kubik, Andrzej Obrochta-Bartuś, Beata Białowąs, Maciej Chowaniec, prof. Jacek Majchrowski – Prezydent Miasta Krakowa, Maria Czepiel, Anna Karpiel-Bartuśka, Józef Stopka-Faktor, Maria Froncz, Halina Strama, Krzysztof Jan Klęczar – Wojewoda Małopolski oraz Halina Stoch.

Wyróżnienia dla przedstawicieli Samorządu Województwa Małopolskiego

Tytuł Członka Honorowego Związku Podhalan otrzymał Łukasz Smółka – Marszałek Województwa Małopolskiego.

Tytułem Zasłużonego dla Związku Podhalan uhonorowana została Iwona Gibas – Członek Zarządu Województwa Małopolskiego.

Medalem Związku Podhalan uhonorowany został Witold Kozłowski – Wicemarszałek Województwa Małopolskiego.

Honorowy Prezes Związku Podhalan

Tytuł Honorowego Prezesa Związku Podhalan otrzymał Andrzej Skupień z Oddziału Związku Podhalan w Poroninie.

Przyznane wyróżnienia stanowią wyraz uznania dla osób, które swoją pracą, talentem, działalnością społeczną i zaangażowaniem wspierają góralską wspólnotę. To także podkreślenie, że dziedzictwo kulturowe trwa dzięki ludziom – ich codziennej pracy, pasji i odpowiedzialności za przekazywanie tradycji kolejnym pokoleniom.

Ostatnim punktem dwudniowych uroczystości była Msza Święta w Bazylice Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny w Wadowicach. Przed nabożeństwem przed świątynią zgromadziły się poczty sztandarowe i uczestnicy Zjazdu.

Eucharystii przewodniczyli kapelani Związku Podhalan: ks. Władysław Zązel, ks. Jan Gacek oraz ks. Stanisław Kowalik. Wspólna modlitwa, sprawowana w mieście rodzinnym patrona organizacji, stanowiła duchowe zwieńczenie spotkania i przypomnienie wartości, które od pokoleń towarzyszą działalności Związku Podhalan.

Po Mszy Świętej uczestnicy wykonali wspólne pamiątkowe zdjęcie przed bazyliką, a następnie spotkali się podczas uroczystego obiadu.